Bevoegd gezag
De overheidsinstantie die vergunningen verleent, actualiseert en intrekt, alsook toezicht houdt op de naleving van wetten en regels (handhaving).
Om vergunningen te verlenen is vergunningenbeleid nodig. In gelijke gevallen zal een zelfde besluit moeten worden genomen; het verbod van willekeur. Er dient consistent vergunningenbeleid te worden gevoerd, die is afgestemd op de geldende beleidsdoelen.
In de Omgevingswet is geregeld welke overheidsinstantie is aangewezen als bevoegd gezag voor natuurbeschermingsrecht. Voor natuurvergunningbesluiten is dat in de meeste gevallen het provinciebestuur. In bijzondere gevallen is een bewindspersoon voor natuur (thans LVVN) of de bewindspersoon voor verkeer (thans IenW) het bevoegd gezag, zoals bij de natuurvergunning voor luchthavens respectievelijk de tracébesluiten voor snelwegen.
Voor de uitvoering van het omgevingsrecht zijn regionale omgevingsdiensten opgericht. Omgevingsdiensten zijn verantwoordelijk voor omgevingsvergunningaanvragen en het toezicht op de naleving van het omgevingsrecht.